หมอกมัวๆ ใต้โคมไฟถนนสาเหตุจากอะไร?
เมื่อหน้าหนาวใกล้เข้ามา ในงานโครงการ ถนนโรงงาน อุตสาหกรรม หรืองานเทศบาลต่างๆ ไม่ว่าในระดับไหน เมื่อเราขับรถหรือเดินผ่าน อาจสังเกตเห็นหมอก คล้ายๆฝุ่นที่ใต้โคม ในเวลากลางคืนบางช่วง โดยเฉพาะช่วงอากาศเย็นหรือพื้นที่มีความชื้นสูง ทั้งที่โคมไฟถนนเองก็ทำงานปกติ แสงก็สว่างดี ไม่ได้กระพริบหรือเสียหาย แต่ทำไมถึงเกิดควันหรือหมอกลอยชัดเจนแบบนั้น?
บทความนี้จะพาคุณเข้าใจ ปรากฏการณ์หมอกมัวใต้โคมไฟถนน พร้อมอธิบายแบบง่ายๆ เห็นภาพ ว่ามันเกิดจากอะไร ส่งผลกระทบหรือไม่ และควรเลือกโคมไฟถนนแบบไหนจึงจะลดปัญหานี้ได้
หมอกมัวๆ ใต้โคมไฟถนนคืออะไร?
สิ่งที่เห็นว่าเป็นหมอกลอยใต้โคมไฟถนนLED จริงๆ แล้วไม่ใช่ควัน ไม่ใช่ไฟไหม้ และไม่ใช่สัญญาณว่าโคมไฟกำลังจะเสีย แต่เกิดจากปรากฏการณ์ธรรมชาติที่เรียกว่า Tyndall Effect หรือ การกระเจิงของแสงจากอนุภาคในอากาศ
เวลาที่ไฟถนนส่องลงมา แสงจะกระทบกับละอองน้ำขนาดเล็กฝุ่นละเอียด เขม่าควัน หรือไอน้ำลอยในอากาศ แสงจะฟุ้งกระเจิงและสะท้อนกลับเข้าสู่สายตา ทำให้เราเห็นเป็น “หมอกขาวๆ” ลอยอยู่บริเวณใต้โคมไฟถนน
ปรากฏการณ์ Tyndall Effect คืออะไร?
Tyndall Effect คือ เมื่อแสงส่องผ่านอากาศที่มีอนุภาคเล็กๆ ลอยอยู่ แสงจะกระเด็นออกทุกทิศทาง ทำให้เห็นเป็นลำแสงหรือหมอกฟุ้ง เช่น ลำแสงในคอนเสิร์ต แสงอาทิตย์ลอดเมฆ ไฟฉายส่องตอนมีฝุ่น ไฟถนนในวันที่อากาศชื้น ฉะนั้นสิ่งที่เราเห็นคือ แสงปะทะอนุภาค ไม่ใช่ความผิดปกติของโคมไฟแต่อย่างใด
สาเหตุที่ทำให้เกิดหมอกฟุ้งใต้โคมไฟถนน?
หมอกขาวมัวใต้โคมนั้น สามารถเกิดได้จากหลากหลายปัจจัยร่วมกัน โดยสาเหตุหลักๆ ได้แก่
1) แสงส่องผ่านฝุ่น ละอองน้ำ และความชื้นในอากาศ
นี่คือสาเหตุอันดับ 1 ที่พบได้แทบทุกพื้นที่ โดยเฉพาะในประเทศไทยที่มีความชื้นสูง เมื่อแสงจาก ไฟถนนส่องผ่านอนุภาคเล็กๆ ลำแสงจะสะท้อนกระจายออกทุกทิศทาง ทำให้เห็นเป็นหมอกลอยอยู่ใต้ไฟ
ส่วนใหญ่เกิดตอนอากาศชื้น เช่น 19.00–21.00 น.เมื่อมองใกล้ๆ จะเห็นเป็นเหมือนควันจางๆ ขับรถผ่านตอนฝนเพิ่งหยุดมักเห็นชัด
2) ความต่างอุณหภูมิระหว่างพื้นถนนกับอากาศ (Thermal Layering)
ในบางพื้นที่ เช่น ถนนโรงงาน–ถนนคอนกรีตร้อนจัด พอถึงหัวค่ำช่วงเวลา 17.00–20.00 น.หลังแดดแรงทั้งวัน จะปล่อยความร้อนขึ้นสู่ชั้นอากาศด้านบน ความร้อนที่ลอยขึ้นชนแสง LED จะทำให้เกิดภาพบิดเบือน หรือม่านหมอกเหมือนลมร้อนบนถนน
3) เลนส์/วัสดุหน้าโคมคุณภาพต่ำ ทำให้แสงฟุ้งเหมือนหมอก
ถ้า Optic Lens หรือ Diffuser ใช้วัสดุคุณภาพต่ำ เช่น
- เลนส์กระจายแสง เสื่อมสภาพจาก UV ทำให้เกิดฝ้า
- หน้ากากโคมมีจุดด่าง/ขุ่น และเลนส์เสื่อม หลังใช้งาน 1–2 ปี
ทำให้เมื่อมองไปที่โคมแสงไม่คม ไม่เห็นรูปทรงลำแสง พื้นใต้โคมดูขุ่น เห็นเหมือนหมอกแม้ไม่มีฝุ่นหรือแมลง ถ้าเห็นหมอกทั้งคืน ไม่ใช่แค่ช่วงเวลาใดเวลาหนึ่ง อาการนี้บ่งบอกว่าโคมคุณภาพไม่ดี หรืออุปกรณ์เสื่อม
4) การกระจายแสงไม่ถูกต้องตามมาตรฐานไฟถนน
เป็นข้อผิดพลาดที่พบได้บ่อยในงานที่เปลี่ยนเป็นไฟถนน LED โดยไม่ได้ออกแบบแสงใหม่ เกิดจากใช้ลำแสงไม่เหมาะสมกับความกว้างพื้นถนน เช่น ใช้ Type V ในถนนแคบ แสงกระจายกว้างเกิน ติดตั้งสูง–ต่ำเกินกำหนด ทำให้แสงรั่ว ทำให้แสงรั่ว ฟุ้งสู่พื้นที่ด้านข้าง เหมือนมีหมอกกระจายบริเวณรอบๆ โคม ผู้ขับขี่รู้สึกเหมือนมีแสงลอย
5) แสงจ้าเกิน / มุมเงยผิด / ติดตั้งโคมไม่ถูกองศา (UGR & Tilt Error)
แสงไม่ได้ฟุ้งจริง แต่เกิดจากตาคนรับแสงผิดมุม เนื่องจากโคมเงยมากเกินไป เสาเตี้ย แต่ไม่ปรับองศาโคม โคมราคาถูกที่เห็นเม็ด LED ชัด ทำให้เกิดแสงแยงตา หรือการมองขึ้นตรงๆ ทำให้เห็นเป็นหมอกปลอม โดยจะเห็นเฉพาะเวลามองเงย มักเกิดเฉพาะบางจุด ไม่เกิดทั่วบริเวณ ถ้าความสว่างจ้าเกินไป หรือมุมมองเงยขึ้นเห็นโคมโดยตรง ตาของเราจะเกิด แสงแยงตามองเห็นเป็นแสงฟุ้งคล้ายหมอก เกิดตอนสายตาปรับแสงไม่ทัน
หมอกใต้โคมไฟถนนส่งผลกระทบหรือไม่?
โดยปกติแล้ว ไม่ก่อให้เกิดอันตรายกับโคม และไม่ทำให้ โคมถนน เสียหาย แต่ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้นได้คือ
- ทัศนวิสัยของผู้ขับขี่ลดน้อยลง
แสงที่ฟุ้งจากความชื้นอาจทำให้ผู้ขับขี่รู้สึกแสงฟุ้งเข้าตาแต่เกิดขึ้นเฉพาะช่วงอากาศเย็นมากหรือชื้นจัดเท่านั้น
- อาจทำให้กล้องวงจรปิดกลางคืนจับภาพยากขึ้น
CCTV บางรุ่นไวต่อแสงมาก เมื่อเจอหมอกผสมกับแสงไฟถนนอาจเกิดแสงสะท้อน ทำให้ภาพฟุ้งมากขึ้น
สรุป
ปรากฏการณ์หมอกใต้โคมไฟถนน เป็นเรื่องที่เกิดขึ้นได้ทางธรรมชาติ เกิดจากแสงปะทะกับละอองน้ำหรือฝุ่นในอากาศ ความต่างของอุณหภูมิระหว่างพื้นถนนกับอากาศ การกระจายแสงไม่ถูกต้องตามมาตรฐานไฟถนน หรือติดตั้งโคมไม่ถูกองศา ทั้งหมดนี้ไม่ได้บ่งบอกว่าโคมไฟถนนLED มีปัญหา แต่ก็ส่งผลกระทบกับทัศนวิสัยของผู้ขับขี่ลดน้อยลง ซึ่งสามารถลดความฟุ้งได้โดยเลือกโคมคุณภาพดี และใช้เลนส์กระจายแสงที่เหมาะสม
ENRICH สว่างแน่ ประหยัดด้วย ศูนย์รวมผลิตภัณฑ์แสงสว่าง แบรนด์โคมไฟ ไฮเบย์ หลอดไฟLED คุณภาพ โซล่าเซลล์ และเสาไฟ สนใจสอบถามข้อมูลสินค้าเพิ่มเติมที่ LINE Official : @enrichlighting หรือ Facebook: https://www.facebook.com/enrichled หากต้องการให้ทีมผู้เชี่ยวชาญออกแบบแสงให้เหมาะกับพื้นที่จริง สามารถติดต่อสอบถามเพิ่มเติมได้เสมอ
